LA ROSITA
©1923 Paul Dupont
(ROSITA MY LOVE)
Het Indo-Instro-Rock
repertoire kent een aantal klassiekers zoals The Third Man, The Carioca, Perdido,
Sunday, Amapola, Rosita My Love enz. Instrumentals die zonder uitzondering door Andy
Tielman zo’n 40 jaar geleden werden gearrangeerd en op Jazzmasters voor het eerst in
Duitse clubs en bars werden gelanceerd door The Tielman Brothers. Ik vond het interessant
om eens de roots en achtergronden van dit unieke repertoire uit te zoeken. We beginnen met
La Rosita, wat in feite onder de verkeerde naam Rosita My Love vooral via de
Delta single uit 1963 van The Crazy Rockers onsterfelijk werd gemaakt.
In de jaren vijftig
maakte ik als zeer jonge luisteraar via de radio voor het eerst kennis met de Spaans
klinkende song La Rosita van Les Paul. Het schitterende gitaarwerk zorgde voor een
dusdanige indruk, dat zo’n unieke klankwaterval je een leven lang bijblijft. La
rosita is Spaans voor: de kleine roos of roosje. Zo tegen het einde van 1963 kwam ik in
het bezit van The Crazy Rockers single met Rosita My Love van de componisten Dupont
en Stuart. Je kon wel goed horen dat deze uitvoering gebaseerd was op La Rosita van
Les Paul, niettemin leverden ook The Crazy Rockers een ijzersterke prestatie met hun
gitaarpartijen in dit klankjuweeltje. Begin 1964 kwam de LP The Spotnicks In Spain uit en
sologitarist Bo Winberg speelde een virtuose gitaarpartij in zijn interpretatie van La
Rosita. Als componist stond alleen de naam Paul Dupont op de hoes vermeld. Tot zover
mijn informatie en kennis over La Rosita uit de 50- en 60-er jaren.
In de 2e
helft der 70-er jaren waren in Nederland een aantal verzamelaars zich aan het verdiepen in
de historie van onze gitaarbands en met name de Indo bandjes bleken een zeer belangrijke
bijdrage te hebben geleverd aan het onstaan van de Nederrock. Het was exact in 1978 dat we
onder elkaar de term Indo-Rock voor deze speciale categorie lanceerden. Pas toen maakte ik
ook kennis met de Spaanse EP van The Black Magic. Hierop stond een onbekende versie van La
Rosita, zeer indrukwekkend gespeeld door Max Tahalele, die overigens de arrangementen
gebruikte van The Crazy Rockers. Tegen eind 1978 kwamen er ook historische live opnamen
uit die roemruchte Indo-rock jaren boven water en er waren zelfs enkele concerten bij van
The Tielman Brothers uit 1961-1962. Naast The Third Man ontdekte ik nu waar The
Crazy Rockers en zoveel andere Indo bands de arrangementen van La Rosita vandaan
hadden gehaald. The Tielman Brothers speelden een aantal nummers van Les Paul op
onnavolgbare wijze precies na, terwijl al deze opnamen via multi-recording met nieuwe
studio experimenten tot stand waren gekomen. Andy Tielman bracht in 1961 al een eigen
instrumentaal repertoire op de bühne en de andere Indo-rockers in Duitsland zijn dit gaan
naspelen, zodat destijds toch een origineel basisrepertoire ontstond, wat je gewoon moest
kunnen spelen wilde je een beetje meetellen als groep. The Crazy Rockers maakten echter
dit soort nummers, dankzij hun platensessies voor Delta, destijds bekend bij de
liefhebbers van gitaargroepen. In 1981 werd La Rosita opnieuw onder de aandacht
gebracht door een sublieme cover van The Entertainers met de onvolprezen sologitarist Rob
Pool. Er zouden er nog velen volgen, maar niemand kon later nog deze authentiek klinkende
produktie van Indo-rock connaisseur Peter Riethof evenaren.
Een speurtocht op
het internet levert de volgende gegevens over de roots van La Rosita op. In 1923
werd de ‘stomme’ film Rosita door United Artists uitgebracht. Regisseur van de
film was Ernst Lubitsch en de beroemde ‘silent movie star’ Mary Pickford speelde
de hoofdrol als Rosita, een straatzangeres. In de bioscoop werd de titelsong “La
Rosita”, door een pianist tijdens de filmvoorstellingen gespeeld. De muziek was van
Paul Dupont en werd gepubliceerd door de Sam Fox Publishing Company in 1923. Paul Dupont
heette in werkelijkheid Walter Gustave (“Gus”) Haenschen. Walter werd aan het
einde van de 19e eeuw in St.Louis geboren. Zijn (voor)ouders kwamen
oorspronkelijk uit Zweden, maar verhuisden eerst naar Duitsland en later naar Amerika.
Gedurende zijn leven was Walter een actieve pianist, componist, dirigent, arrangeur en
producer tot hij stierf op 29 maart 1980. In de periode 1920-1927 maakte hij een groot
aantal opnamen voor het Brunswick label onder de naam van Carl Fenton's Orchestra en hij
wordt nu gezien als een van de pioniers van “The Jazz Age”.
(L)
Mary Pickford de legendarische filmster uit de periode van de 'stomme' film. Zij speelde
Rosita, een straatzangeres, in de gelijknamige film uit 1923
(R) Regisseur Ernst Lubitsch bekijkt door de camera een scene van Rosita (UA
1923). Mary Pickford zit een trapje lager rechts van hem.
Zijn filmmuziek La
Rosita werd vrij snel bekend en er volgden een hele reeks plaatopnamen van vooral big
bands en jazz ensembles. In 1925 schreef Lester O’keefe onder het pseudoniem Allan
Stuart een tekst op deze melodie voor de beroemde Amerikaanse sopraan Rosa Ponselle. De
bekendste vokale uitvoering kwam in 1953 via een versie van de vocal group The Four Aces
op de platenmarkt. De eerste regel van de song is als volgt: “ Rosita my love hear
the song that I sing you", waarmee het mysterie van de naam Rosita My Love in
Indo kringen verklaard is. In 1951 werd de briljante gitaaruitvoering van Les Paul op zijn
LP New Sound vol.2 op Capitol uitgebracht en Andy Tielman moet als grote bewonderaar van
Les Paul deze versie vast reeds in Indonesië gehoord hebben.
(L)
Recente CD met historische opnamen van de sopraan Rosa Ponselle. Zij vertolkte de eerste
vokale versie van La Rosita, op tekst van Allan Stuart (Lester O'Keefe)
(R) Het zwarte jazz ensemble Eddie South and his Alabaminans, hun opname van
La Rosita op Victor stamt uit 1927.
Tot slot volgen een
aantal opnamen van La Rosita. Beslist niet compleet maar het geeft een indicatie
van de vele uitvoeringen van Indo-Rock klassieker, die ook nog steeds populair is in jazz
kringen.
1923 The
International Novelty Ochestra (US Victor 19218)
1924 D. Onivas and his Orchestra (US Pathé Actuelle 036057)
1925 Rosa Ponselle (sopraan) (US HMV DB872)
1927 Lee Morse (Lena Taylor)(US Columbia 1082-D)
1927 Emil Velazco (organist) (US Columbia 1627-D)
1927 Eddie South & his Alabamians (US Victor 21151)
1934 Sol K. Bright's Hollywaiians (US ?)
1939 Tommy Dorsey and his Orchestra (US Victor 26333)
1939 Orrin Tucker and his Orchestra (vocal) (US Columbia 35722)
1941 Benny Goodman and his Orchestra (US Columbia GL-523)
1941 Jimmy Dorsey and his Orchestra (US Decca 3711)
1950 Tony Pastor and his Orchestra (US Columbia)
1951 Les Paul (US Capitol T286)
1953 The Four Aces (vocal group) (US Decca 28393)
1954 Harry Babasin & Bob Enevoldsen (jazz bass) (US ?)
195x Stanley Black and his Tango Orchestra (UK Decca)
195x Jerry Murad & The Harmonicats (US Mercury)
1957 Coleman Harkins & Ben Webster (jazz saxofoon) (US Verve)
1958 Jerry Byrd (steel guitar) (US Decca)
196x Malando (tango)(NL Philips x)
196x Columbia Ballroom Orchestra (tango)(UK ?)
196x Frank Chacksfield (tango) (UK ?)
196x The Majestic (street organ) (?)
1961 Marcel Bianchi (steel guitar) (F Vogue 7809)
1962 Bob Wallis & The Storyville Jazzmen (UK Pye)
1963 The Crazy Rockers (NL Delta DS 1070)
1963 The Black Magic (NL) (ES RCA 3-20705)
1963 The Spotnicks (alt take) (SE) (F President KV50)
1963 The Spotnicks (SE SweDisc SWELP 1)
1970 Burt Blanca (B BBM L0019)
1981 The Entertainers (NL Al Capone SALVO 1)
1985 Laurindo Almeida & Charlie Byrd (BRA Concord Jazz)
1985 Bob Brozman (US Rounder)
199x Joseph Seal & his Mighty Wurlitzer (?)
1992 The Valiants (NL Disco Sound DSCD 92087)
1994 The Kiliaan Brothers (NL Rarity C192487)
1995 The Black Dynamites (NL Koko Rec. x)
1995 The Vickings (B) (NL Rarity C192512)
1998 The Boys (B) (NL Rarity C192558)
2000 Max Tahalele & The Rarity Strings (NL Rarity C192625)
2001 The Goldfingers (S Rarity C192683)
Met dank aan Peter
Riethof voor de inspiratie.
Piet Muys, oktober
2001